Recensies
7-11-2011 Recensie Lise Robberegt
De prachtige recensie van Lise Robberegt is hier terug te lezen
22-10-2011 Recensie Ymke van der Schaaf
De prachtige recensie van Ymke van der Schaaf is hier terug te lezen
10-10-2011 Recensie “De Stentor “
Lees de recensie hier terug
06-12-2010 Recensie tijdschrift ”Psychosociale Oncologie ” (NVPO)
Lees de recensie hieronder terug:
06-12-2010 Recensie “Hotspots Magazine “
Lees de recensie hieronder terug
10-11-2010 Recensie “De Gelderlander”
Lees de krantenrecensie hieronder terug:
14-10-2010 Recensie “Club Recensenten Theater de Kolk Assen (1)
Ook terug te lezen op: theater de kolk
Gebeurtenis: ‘Ontboezemingen’, een humoristisch drama over borstkanker, door Theaterwerk Spiriet
Met: Leyla Çimen (Fatma), Diana Dobbelman (Jacobien), Aukje van Ginneken (Anne), Adrienne Kleiweg (Renée) en Dominique van Vliet (Puck). Script : Daniël Cohen Regie: Johan Verheij
Gezien: Theater on tour locatie ICO De Schalm, Assen, 9 oktober 2010
Speellijst zie: www.ontboezemingen.eu
Na de diagnose…
Door Monique Bodegom
Samen hebben ze dertig vrouwen met borstkanker geïnterviewd, producent Joris van de Sande en regisseur Johan Verweij. Daniël Cohen weefde vervolgens van al deze ontboezemingen het verhaal van vijf vrouwen. Vijf verschillende vrouwen die ergens, vroeg of later in hun leven, de diagnose borstkanker krijgen.
De workaholic Puck, die zó geen tijd heeft voor kanker, werpt de co-assistent oncologie toe ‘Wat een mooie hoofddoek, is dat nou moslim?’ Dit wordt gevat beantwoord door Fatma, een moderne vrijgevochten moslima,: ‘Nee, kanker!’ De krampachtig positief ingestelde Renée heeft nu voor de tweede keer borstkanker, maar wil nog steeds graag geloven dat bij haar het glas altijd halfvol is. De drukbezette, jonge moeder Anne, een veelbelovende singer-songwriter wordt bewust van haar sterfelijkheid. En de welgestelde Jacobien ontdekt dat haar gepensioneerde partner zijn vrouw met borstkanker als zijn project gaat zien.
Er is een roze lintje door de vijf levens geweven. Aanvankelijk overtuigen de vrouwen, elk op hun eigen wijze, het publiek van de impact van de diagnose borstkanker en de bewustwording van de invloed die dit heeft op hun leven en vooral ook hun omgeving. Maar gaandeweg, als de behandelingen elkaar opvolgen, verstrengelen hun ervaringen. Van frustratie en vechtlust -‘Ik heb wel borstkanker hoor!’ – tot bewustwording en verdriet. Het is een knappe prestatie om zo’n zwaar onderwerp niet alleen met veel herkenning, vaart en humor op de planken te zetten maar ook met veel respect voor alle betrokkenen.
Het individuele spel wordt afgewisseld met gezamenlijke muzikale acts over zelfonderzoek, chemo’s en bijwerkingen, over de knoopdichtheid van pruiken en onmogelijke exemplaren van glimmend bamihaar. Kenmerkend voor het script van ‘Ontboezemingen’ zijn de veelvuldig ingebouwde verluchtende opmerkingen ‘Haaruitval?’ ‘Ja, maar met de hormoonkuur krijg je overal haar terug!’ De humor maakt dit geweldig knap gespeelde drama toegankelijk voor een groot publiek. De actrices, stuk voor stuk bekend van tv en toneel, lijken één met hun rol en maken een, ieder voor hun eigen leeftijdsgenoten, herkenbare strijd door met zichzelf en hun omgeving.
In twee uur komen vijf levens voorbij: het moeten missen van een of beide borsten, de behandelingen, de vele bijwerkingen en vooral de reacties van de omgeving, de partner, de lotgenoten onder elkaar. Borstkanker, niet iedereen weet hoe dat voelt. Maar deze ontboezemingen, afgesloten met een indrukwekkend lied ‘Mis me niet’ , geven zeker begrip.
14-10-2010 Recensie “Club Recensenten Theater de Kolk Assen (2)
Ook terug te lezen op: theater de kolk
Humoristische voorstelling over borstkanker
Door Christelle Chamuleau
Jaarlijks wordt in oktober internationaal aandacht gevraagd voor borstkanker. Dit theaterstuk draagt hieraan zeker zijn steentje bij; het laat vijf strijdlustige vrouwen zien, die met deze ziekte te dealen hebben.
Vijf vrouwen in verschillende levensfases, uit verschillende milieus en met verschillende culturele achtergronden worstelen zich allen op hun wijze door het proces van ontkenning, boosheid, verdriet en acceptatie heen. Hierbij voert humor de boventoon.
Om een verdrietig en zwaar onderwerp humoristisch te brengen, moet je als regisseur, schrijver en acteur op een slap koord weten te balanceren. De kijker moet steeds het gevoel hebben net-wel-net-niet in het ravijn te storten. Het bevrijdende lachen komt dan vanzelf, wanneer het onheil (tijdelijk) is afgewend.
Deze vijf actrices hebben echter vooral humoristische teksten: “Borstkanker? Daar heb ik dus zóó geen zin in.” Dat is grappig, maar kent niet veel diepgang.
De titel ‘Ontboezemingen’ daarentegen is sterk gevonden. Binnen de context van het stuk krijgt deze titel zijn bijzondere betekenis en gelaagdheid. Het is jammer dat de schrijver deze vorm van humor niet heeft voortgezet in zijn script.
Hoezeer de actrices ook hun best doen, de voorstelling stijgt niet uit boven het niveau van een prettige collage van vijf verschillende vrouwen met borstkanker. Het feit dat ze – soms tegen wil en dank – lotgenoten zijn en ze elkaar vinden, maakt dat hun individuele verschillen en achtergrond er niet toe doen.
Het stuk had aan kracht gewonnen als het door één vrouw was gespeeld. Eén vrouw in strijd met haar kanker, haar omgeving, haar vrouwelijkheid, haar seksualiteit, haar geloof en zichzelf.
Toch zijn de reacties van pers en publiek zeer lovend. Vrouwen herkennen zich in de voorstelling en zijn vaak diep geroerd.
Het is belangrijk dat vrouwen zich gesteund, herkend en gezien voelen door deze voorstelling. Daarmee verdient zij haar exclusieve plek bij het publiek en steunt zij de internationale aandacht voor borstkanker(onderzoek). Jaarlijks eist borstkanker nog altijd ruim 3000 dodelijke slachtoffers en is daarmee de meest voorkomende kanker bij vrouwen.
Show over borstkanker raakt publiek
Door Jilles Bodegom
Borstkanker en lachen, vijf kale vrouwen en kleurige feesthoedjes . Deze ogenschijnlijk onverenigbare uitersten worden in het spraakmakende ‘Ontboezemingen, een humoristisch drama over borstkanker’ op een bijzondere wijze met elkaar verenigd. In ’Ontboezemingen’ geven vijf totaal verschillende vrouwen zich, ieder op eigen wijze, volledig bloot over hun ontboezeming als gevolg van borstkanker. Persoonlijke verhalen met een lach en een traan over ziek zijn, vakanties, geloof, familie, pruiken en seks. De dames, de jongste eind twintig en de oudste midden zestig, treffen elkaar in het ziekenhuis tijdens hun behandelingen.
‘Ontboezemingen’ is een vlot geschreven drama over borstkanker, van diagnosestelling tot clean-verklaring of overlijden. Doordat de vrouwen tegelijkertijd met het behandelproces starten wordt duidelijk zichtbaar hoe verschillend mensen reageren op wat hen overkomt en hoe zij de reacties van hun omgeving ervaren. Zoals Puck, de harde zakenvrouw, die hiervoor eigenlijk helemaal geen tijd heeft en positivo Renée, die haar strijd strijdt met positief denken. In het eerst deel van de voorstelling zijn de vrouwen samen alleen. Naarmate zij verder in het behandeltraject zitten komen zij meer en meer samen door wat hen bindt. Op het eind vormen de dames een lotgenotengroep die stil staat bij het overlijden van een van hen. Ze luisteren naar het mooie lied ‘Mis me niet’ dat de jonge zangeres Anne na een inspiratieloze periode kort voor haar einde schreef.
Overtuigend zetten de vijf actrices van Theaterwerk Spiriet hun personages neer. Aan kleine dingen in het spel wordt duidelijk zichtbaar dat zij zich goed in hun rol en de ziekte verdiept hebben. Het idee van de voorstelling komt van producent Joris van Sande, die na een aantal persoonlijke ervaringen, droomde van het maken van een theatervoorstelling over borstkanker. Door op de juiste momenten humor aan de vooral serieuze en informatieve teksten en scènes te voegen voorkomt regisseur Johan Verheij dat de voorstelling te beladen wordt.
Vrouw of man, het publiek is zichtbaar geraakt door ‘Ontboezemingen’. Door de grote herkenbaarheid en het toegankelijk maken van het onderwerp, volgen ook na afloop nog diverse ontboezemingen tussen de toeschouwers. Voor extra informatie staan de dames in het standje van het KWF Kankerbestrijding klaar.
12-10-2010 Recensie Gastblogger VIVA
Ook terug te lezen op: viva.nl
Ontboezemingen “Ik was gewoon bang voor de confrontaties, de typetjes..”
Door Wendy van Rooij
Vijf kale koppen met een glimmend feesthoedje. Een humoristisch drama over borstkanker. Voor mij hoeft het niet, met die gedachte ging ik de zaal in. . Op het eind vormen de dames een lotgenotengroep die stil staat bij het overlijden van een van hen.
Waar ik eerst een fascinatie had voor verhalen over borstkanker, ben ik nu altijd een beetje sceptisch. Voor Viva ben ik naar de première voor het toneelstuk Ontboezemingen geweest. Vooraf benauwde het me, want een feestje rondom een toneelstuk over borstkanker betekent voor mij één ding: ‘lotgenoten’.
Lotgenoten
Ik ga ‘lotgenoten’ meestal uit de weg. Ik vind het niet prettig. Waarom weet ik niet. Als we op gelijke lijn liggen vind ik het prima, maar de meeste oudere dames roepen in koor: ‘Zo jong nog!’ en kijken meelijwekkend.
Ik heb zelfs een keer in het ziekenhuis gelegen met een aantal oudere dames waarvan er twee palliatieve chemo ondergingen en de hele boel onderkotsten, maar toch hadden ze het zo te doen met mij: ‘Ja kind, ik heb mijn leven gehad, maar jij’, zo sneu. Vervolgens ook nog eens drie verpleegsters aan m’n bed om over ‘uitzaaiing’ en de toekomst te praten. JA HALLO, ik lig hier verdomme toch niet dood te gaan!
Confrontatie
In het begin werd ik er vooral boos om en vond ik het maar onzin, maar eigenlijk was ik gewoon bang voor de confrontaties, de typetjes. En dat is precies waar ontboezemingen over gaat. Vijf verschillende vrouwen die allemaal een type belichamen. Al na vijf minuten herkende ik mezelf in zeker drie van de types. Ik moest erom lachen, maar schaamde me soms als ik eraan dacht dat ik ook zo m’n nukken heb.
Ontboezemingen is voorgekomen uit interviews met kankerpatiënten en daar zijn de karakters uit voorgekomen. Het schetst een aantal verhalen over wat borstkanker voor innerlijke strubbelingen met zich meebrengt. Hoe je jezelf soms in de weg kunt zitten. Het gaat over die typische situaties waar je in terecht kan komen. Het is herkenbaar voor vrouwen met borstkanker en begrijpelijk voor anderen.
Één van de acht
Een humoristisch drama over borstkanker, het kan! Ik heb geleerd dat niet alleen ik 1 van de 8 ben, maar dat er heel veel 1’tjes zijn. Vrouwen (en mannen!) die de ziekte ook op hun manier beleven. Ik voel er met veel geen band, maar dat hoeft ook niet. Het hebben van borstkanker maakt niet direct dat je elkaar begrijpt, maar door naar elkaar te luisteren kun je wel een hoop van elkaar leren.
Één van die plekken waar dat kan is bij De Amazones. Als je vragen hebt of gewoon je verhaal kwijt wil, dan kun je daar terecht.
12-10-2010 Recensie Toneel. blog. nl
Ook terug te lezen op: toneel.blog.nl
Door Inge Schouten
De zonnige en donkere kanten van borstkanker
Oktober is begonnen, een maand die in het teken staat van borstkanker. De schouwburg in Amstelveen kleurt voor de première van Ontboezemingen dan ook roze. Ontboezemingen is een humoristische voorstelling over een nare ziekte. Het publiek is benieuwd, maar angstig of plezier wel gepast is. Na tien minuten ben je echter de voorstelling ingezogen en durf je te lachen om de vijf verschillende vrouwen die allemaal hetzelfde knobbeltje delen.
Producent Joris van de Sande maakte drie keer mee hoe zijn moeder borstkanker kreeg. Hierdoor ontstond zijn droom om er een theatervoorstelling over te maken. Samen met regisseur Johan Verheij interviewde hij verschillende vrouwen met de ziekte geïnterviewd. Deze verhalen vormden de basis van het script. De vele monologen krijgen een extra dimensie omdat ook de kijker weet dat er een kern van waarheid in zit. Hij wordt onafgebroken meegenomen in de wereld van kanker.
We zien vijf verschillend vrouwen. Een rockchick, een überoptimist, een moslima, een oude dame en een carrièregerichte ‘Gooische chemovrouw’. Vrouwen die op hij eigen manier met hun diagnose borstkanker omgaan. De één plant haar chemo tussen werktijden, de ander geniet van de nieuwste snufjes in het ziekenhuis. Allen eigen en zichzelf. Het is mooi als de dames samen zijn en over elkaar praten, maar veel ruimte voor dialoog is er niet. Hoe zou het zijn om te praten met lotgenoten? De vrouwen durven die vraag niet te beantwoorden of is toch een regiekeuze?
Het tempo is uitermate fijn. Korte choreografieën en teksten wisselen goed af. Voor de pauze zijn de personages duidelijk geïntroduceerd, daarna is er behoefte aan verandering. Die gelukkig komt. De omslag van de ietwat te positieve Renée (Adrienne Kleiweg) naar iemand die eindelijk de donkere kant van kanker ziet, is sterk. Ook de dialoog van Puck (Dominique van Vliet) met haar minnaar, die zij alleen uitvoert, is aangrijpend en pijnlijk. Aandoenlijk is de knuffelmoslima Fatma (Leyla Çimen), die niet lief gevonden wil worden en ook niet als moslim gezien wil worden. Als iemand tegen haar zegt: ‘Mooie hoofddoek, is dat nou moslim?’, reageert ze hard met: ‘Nee, dat is kanker.’
Ontboezemingen wordt een humoristische voorstelling genoemd. Humoristisch wil ik graag vervangen voor schrijnend. Bij iedere lach, voel je een pijn in je onderbuik. Het einde is iets te letterlijk vormgegeven, verder is het beeld kloppend. Het witte, lege decor geeft ruimte voor de tekst. Ontboezemingen is een indrukwekkend toneelstuk, dat de zonnige én donkere kanten van borstkanker toont, met een maatschappijkritisch randje.
05-10-2010 Recensie Theaterparadijs.nl
Ook terug te lezen op: theaterparadijs.nl
Door Amanda Hilhorst
Vijf verschillende vrouwen, vijf keer borstkanker, vijf keer strijd en vijf verschillende levens die op deze manier toch met elkaar verbonden raken. Eén op de acht vrouwen krijgt te maken met borstkanker, maar het overkwam de moeder van producent Joris van de Sande drie keer. Na de derde diagnose ontstond het idee voor een toneelstuk en na een gesprek met regisseur Johan Verheij ontstond de basis van deze voorstelling. Drie jaar geleden begonnen de twee heren met het interviewen van dertig vrouwen die borstkanker hadden. Met deze interviews gingen ze naar Daniël Cohen die het script schreef.
Deze dertig vrouwen stonden aan de basis van het verhaal van de vijf vrouwen in de voorstelling. Borstkanker komt wanneer het komt en het komt nooit uit. Dominique van Vliet speelt de rol van Puck, een harde zakenvrouw die gevoelens buiten de deur houdt. Tactiek is niet aan haar besteed, het feit dat ze borstkanker heeft, meldt ze aan haar vrienden door haar truitje omhoog te trekken. Ze heeft geen tijd voor haar ziekte en plant haar bestralingen zo dat ze slechts een kwartiertje per dag weg is en de rest van de dag toch achter haar bureau zit. Maar wat als blijkt dat de bestralingen niet aanslaan?
Anne vindt haar leven tragisch. Ze heeft altijd gezegd dat ze niet oud zou worden, op haar 21ste zou haar leven voorbij zijn. Het liefst zou ze na het scoren van een grote hit neerstorten met een vliegtuig, net als Aaliyah. Maar dan word je 22, 23, 24, krijg je een vriend en een kind en ben je nog steeds die grote belofte op muzikaal gebied. En dan krijg je een paar jaar later de diagnose borstkanker. Een prachtige rol van Aukje van Ginneken die deze rockchick met verve neerzet.
Opvallend is dat de makers ervoor gekozen hebben om een Turkse vrouw in het script te schrijven. Want ook onder moslima’s zijn er genoeg vrouwen die te maken krijgen met deze ziekte, maar er wordt niet zoveel aandacht aan besteedt. Fatma, gespeeld door Leyla Çimen, blijkt erfelijk belast te zijn, maar hoe breng je dat over aan je familie als niemand erover wil praten? Hoe ga je om met je eigen ziekte als je tante er schande van spreekt?
Aandoenlijk is Jacobien, de oudste vrouw van het gezelschap, sterk gespeeld door Diana Dobbelman. Haar kleinzoon Martijn leert haar omgaan met de computer en de mobiele telefoon. En de hele zaal moet lachen als ze zegt: ‘Leuk hè?! Je kunt hem aaien, daarom heet het een iPhone.’ Ook Adrienne Kleiweg die de overactieve, aan iedereen denkende Renée speelt, maakt een mooie ontwikkeling door. Maar durft ze uiteindelijk voor zichzelf te kiezen? Maar tot het eind van de voorstelling blijft de vraag openstaan: overleven ze de ziekte allemaal, of niet?
De choreografie, het eenvoudige maar zeer doeltreffende decor en het prachtige lichtontwerp maken de voorstelling af. Ondanks het zware thema is er ook ruimte om te lachen. Soms zijn de grappen op het morbide af en twijfelt de zaal, maar vaak is de humor luchtig en dan wordt er hard gelachen.
Tijdens de Uitmarkt van Amsterdam was er eerder dit jaar al de mogelijkheid om wat van deze voorstelling te zien. Een openbare repetitie van een half uur en een intieme monoloog waarin één van de actrices een van haar eigen monologen speelde voor drie tot zes mensen behoorden tot de mogelijkheid. Deze ongebruikelijke kennismaking met een toneelstuk liet al blijken dat het bijzonder zou worden, maar na deze première mag het zeker gezegd worden: het is een prachtige, oprechte voorstelling geworden, waarin niets uit de weg wordt gegaan.
